Unai Emeri: “Futbol tez o'zgaryapti, biz esa shunga moslashishimiz shart”

Zamonaviy futbol tobora tezlashib borayotgan bois, murabbiylardan nafaqat natija, balki doimiy fikrlash, yangilanish va jasorat talab qilmoqda. Ana shunday talabchan muhitda o'z uslubini qayta-qayta takomillashtirib kelayotgan mutaxassislardan biri – Unai Emeridir. Evropaning turli grandlarida orttirilgan tajriba, yutuqlar va achchiq saboqlar uning murabbiylik falsafasini shakllantirdi. Bugungi kunda «Aston Villa» bilan Premer-ligada o'z g'oyalarini sinovdan o'tkazayotgan ispaniyalik mutaxassis Skysports ijodkorlari bilan kechgan suhbat chog'ida futbol nechog'lik o'zgarayotgani va unga qanday javob berish kerakligi haqidagi fikrlarini ochiq-oydin tushuntirib berdi.

– Sir emaski, bugungi kun futboli jadal suratlarda o'sib boryapti. Sizningcha, bunday sharoitda qanday qilib raqobatbardosh bo'lib qolish mumkin?

– To'g'ri aytasiz, haqiqatdan ham zamonaviy futbol juda tez o'zgaryapti va doimiy yangilanishni talab qilmoqda. Bunga esa barchamiz moslashishimiz kerak. Ayniqsa, millionlar o'yini qaysi jarayonda qanday o'zgarayotganini hamda qay yo'nalishda ketayotganini tushunish o'ta muhim. Agar vaziyat taqazo etsa, hammasini boshqatdan boshlash uchun tayyor turish lozim. Ana shunda raqobatbardoshlilikni ushlab turish mumkin.

– Bu borada ilgari ish berib kelgan uslub va qarashlarni o'zgartirish qiyin emasmi?

– Albatta, qiyin. Masalan, Pep Gvardiola «Siti»da qayta qurishni boshlab yuborgani ko'pchilikka yoqmayotgani bor gap. Menimcha hozir ularni bir savol qiynayotgani tabiiy: «Nega hammasini avvalgidek davom ettirmaslik kerak?» Javob shuki: bugungi kun futboli doimiy rivojlanishni talab qilmoqda. Aytaylik, qaysidir murabbiy millionlar o'yini borasidagi barcha savollarga javobim bor, deb o'ylay boshlasa, o'sha paytda uning fikrini o'yinning o'zi o'zgartirib qo'ymoqda.

– Sizning faoliyatingizda yangidan boshlashga turtki bo'lgan muhim palla qaysi edi?

– Bu «Arsenal»dan ketganimdan keyin sodir bo'ldi. Ispaniyaga qaytib, o'z faoliyatimni tahlil qilishimga to'g'ri keldi. O'shanda 48 yoshda edim, garchi menga nisbatan hurmat katta, xizmatlarimga ehtiyoj yuqori bo'lsada, o'zim uchun ko'proq izlanish kerakligini angladim va to'g'ri yo'lni tanladim, deb o'ylayman.

– O'sha davr sizga nimani o'rgatdi?

– Murabbiylik faoliyatimda ko'plab muhim pallalar bo'lgan. Lekin eng asosiylaridan biri aynan Ispaniyaga qaytganimda yuz berdi. Yuqorida aytganimdek, bu sohada o'zimda nimanidir takomillashtirishim kerakligini sezdim hamda «Vilyarreal»dagi imkoniyatdan foydalanib, ko'p narsani qayta ko'rib chiqdim. Xullas, tom ma'noda o'zgardim.

– «Arsenal»dagi faoliyatingiz haqida qanday fikrdasiz?

– Hech qanday mubolag'asiz aytamanki, «Arsenal» men uchun ajoyib bosqich bo'ldi. U erda, ayniqsa o'zim va jamoani boshqarish uslubimda nimani o'zgartirish kerakligini tushunishga harakat qildim. Yashirmayman, avvaliga juda ko'p narsani o'zlashtirishimga to'g'ri keldi, lekin umuman olganda Londondagi faoliyatim muvaffaqiyatli chiqdi, deb o'ylayman. Zotan, biz yana bir bor Evroturnir finaliga qadar etib bordik.

– Sizning muvaffaqiyat yo'lingiz «Valensiya»dan boshlanib, keyin Evropa sahnasida davom eta boshladi. O'sha davrni qanday eslaysiz?

– Albatta, «Valensiya»da ma'lum yutuqlarga erishganimdan keyin «Sevilya» bilan ketma-ket uch marta Evropa Ligasini yutishga muvaffaq bo'ldik. Bu menga «PSJ» va keyinchalik «Arsenal» kabi katta klublarda ishlash imkoniyatini berdi. Ammo doimo o'z ishimga tanqidiy ruhda yondashish orqali qaerda bo'lsa ham nimadir yangilik kiritishga, o'zgacha uslub yaratishga harakat qildim. O'ylaymanki, qisman bo'lsada buning uddasidan chiqa oldim.

– «PSJ»da juda ko'p sov­rinlar yutganingizga qaramay, tanqidlar ostida qolib ketdingiz…

– To'g'ri aytasiz, Parij klubidagi ikki mavsum ichida biz 7ta sovrinni qo'lga kiritdik, lekin jamoa muxlislari Chempionlar ligasida finalgacha bora olmaganimizdan norozi edi. Ochig'i, men buni to'g'ri qabul qildim va o'yinimizni yanada takomillashtirish kerakligini his qildim.

– «Vilyarreal»ga o'tgach qanday yangiliklar ustida ishladingiz?

– Bu klubda oldingiga qaraganda pozitsion o'yinga ko'proq e'tibor berishni boshladim. Bundan tashqari eng kuchli jamoalarni ajratib turadigan muayyan jihatlarni o'rganishga intildim. Bu borada nafaqat futbol, balki boshqa sport turlaridan ham g'oyalar oldim. Shuningdek, murabbiylar shtabimni yangiladim va kengaytirdim. Umuman olganda doimiy izlanish va tahlillar bilan band bo'ldim. Natijada klub tarixidagi ilk yirik sovrinni qo'lga kiritdik. Bundan tashqari Evropada yosh futbolchilar bilan o'ynash, ularni rivojlantirish, shu bilan birga, turli taktik yondashuvlarni sinab ko'rish imkoniyatiga ega bo'ldim.

– Faoliyatingiz davomida sizni tom ma'noda ilhomlantirgan jamoalar bo'lganmi?

– Oldinroq menda katta taassurot qoldirgan jamoalar haqida so'rashganda, Ispaniya ikkinchi divizionida ishtirok etadigan «Andorra»ni e'tirof etgandim. Hozir esa Xose Bordalas boshqaruvidagi «Xetafe»ning o'yin uslubini kuzata turib menga yangi g'oyalar paydo bo'lmoqda. Umuman olganda «Aston Villa»ga kelganimdan keyin bu haqda juda ko'p o'yladim va faoliyatimning har bir bosqichida o'z ishimdan zavq olganimni his qildim.

– Bugungi kunda siz bosh­qarayotgan «Aston Villa» uchun yuqori himoya chizig'i asosiy tamoyil hisoblanadi. Bu katta tavakkal emasmi?

– Albatta, bu o'ziga xos tavakkalchilik uyg'unlashgan uslub, lekin nazorat ostiga olingan risk. Aytaylik, biz maydonda befoyda pressing qilmaymiz. Aksincha to'psiz holatda o'yinni boshqarishga intilamiz. Shu sababli jamoamiz Premer-ligada raqiblarni eng ko'p ofsaydga tushirayotgan jamoalardan biri bo'lib turibdi.

– Angliya kubogida «Tottenxem»ga qarshi o'yindagi birinchi gol juda tezkor va samarali bo'ldi. Bu pozitsion o'yinning ideal namunasimi?

– Ha albatta. Agar e'tibor bergan bo'lsangiz o'sha epizodda futbolchilarimning harakati va uzatmalar tezligi raqib himoyasidagi bo'shliqlarni ochib berdi. Keyin oddiygina ikkita pas va raqib himoyasi buzildi. Ammo bunday vaziyatlar har doim ham osonlikcha yaratilmaydi.

– Endi raqiblar «Villa»ga moslashishyaptimi?

– Ha, bu aniq. Ko'ryapmizki, bizga qarshi o'ynayotgan jamoa­lar markazni egallash istagimizni oldindan bilib olishyapti. Ular ayniqsa Morgan Rojersning himoyadan hujumga chiqish qobiliyatini to'g'ri baholab, shunga qarshi chora topishga harakat qilishmoqda. Biz esa yana yangi echimlar izlab topayapmiz.

– Premer-liga siz uchun qay darajada murakkab chempionat?

– Hech bir mubolag'asiz bu dunyodagi eng qiyin birinchilik. Yaxshi bilasiz APLda jadvalning eng pastki qismidagi jamoalar ham o'z g'oyalariga ega kuchli murabbiylar bilan ishlashadi. Xullas, bu erda oson o'yinlarning o'zi yo'q.

– Bunday yuqori sur'at, doimiy tahlil, uzluksiz tayyorgarliklar charchatib qo'ymaydimi?

– Charchatadi, albatta. Lekin men buni yoqtiraman. Ayniqsa o'yin o'tkaziladigan kun o'tayotgan soatlar men uchun eng hayajonli payt. Umuman olganda taktik tayyorgarlik, fikrni maksimal bir joyga jamlash – bu mening odatiy kunim.

Xurshid YuSUPOV tayyorladi